برساند و اين همان چيزى بود كه رسول خدا ( ص ) به على ( ع ) فرموده بود : « يَهْلِكُ فِيكَ رَجُلَانِ : مُحبٌّ غَالِ وَ مُبْغِضٌ قَالٍ » « 1 » . آرى على ( ع ) بين اين دو گروه قرار داشت و دربارهء هر دو گروه عين عدالت ودادگرى را پياده كرد ، هرچه انجام داد ، اخلاص محض بود و براى رضاى حق . اين در حالى است كه بخش كوچكى از فضايل على ( ع ) براى مردم به ظهور رسيده است . رسول خدا ( ص ) به على ( ع ) فرمود : « والذى نفسى بيده لولا أنّى أُشفق ان يقول طوائف من امّتى فيك ما قالت النصارى فى ابن مريم ، لَقُلْتُ اليوم فيك مقالًا لا تمرّ بملأ من الناس إلّا اخذوا التراب من تحت قدميك للبركة » « 2 » ؛ قسم به آنكه جانم در دست اوست اگر بيم آن را نداشتم كه گروهى از امّتم در مورد تو چيزى بگويند كه مسيحيان در مورد فرزند مريم گفته بودند ، هر آينه امروز درباره تو سخنانى مىگفتم كه از كنار هيچ گروهى از مردم عبور نمىكردى جز اينكه خاك زير پايت را به تبرّك برمىگرفتند . حضرت على ( ع ) ، پس از خلافت ظاهرى با بسيارى از مشكلات و نابسامانىهاى به جاى مانده از ديگران رو در رو بود ، فتنه‌ها را يكى پس از ديگرى سركوب مىكرد . با طلحه و زبير در جنگ جمل و با معاويه در صفين و با خوارج در نهروان جنگيد و در پايان براى آنان كه از فضايل او در غفلت و جهالت بودند فرمود : « . . . فَاسْأَلُونِى قَبْلَ أَنْ تَفْقِدُونِى . فَو الَّذِى نَفْسِى بِيَدِهِ لَا تَسْأَلُونِى عَنْ شَىْءٍ فِيَما بَيْنَكُمْ وَ بَيْنَ السَّاعَةِ ، وَلَا عَنْ فِئَةٍ تَهْدِى مِائَةً وَ تُضِلُّ مِائَةً إلّا أَنْبَأْتُكُمْ بِنَاعِقِهَا وَ قَائِدِهَا وَ سَائِقِهَا وَ

--> ( 1 ) . اسكافى ، المعيار و الموازنة ، ص 32 ( به جاى غال وقال ، مفرط ، آمده است ) ؛ مزّى ، تهذيب الكمال ، ج 20 ص 485 ؛ علّامه حلّى ، العدد القوية ، ص 249 ( به جاى مبغض قال ، كذّاب مفترٍ ، آمده است ) ؛ ابن ابى الحديد ، شرح نهج‌البلاغه ، ج 5 ، ص 4 . ( 2 ) . سليم بن قيس ، ص 412 ؛ ابن شهر آشوب ، مناقب ، ج 1 ، ص 227 و ج 2 ، ص 167 ؛ شرح نهج‌البلاغه ابن ابى الحديد ( چاپ رحلى ) ، ج 1 ، ص 425 و چاپ وزيرى ، ج 5 ، ص 4 ؛ و . . .